|
ความรับผิดเพื่อละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐเพื่อความเสียหายอันเกิดจากการให้คำแนะนำ: ศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายของประเทศไทยและเยอรมนี |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | ความรับผิดเพื่อละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐเพื่อความเสียหายอันเกิดจากการให้คำแนะนำ: ศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายของประเทศไทยและเยอรมนี |
| Creator | สุกฤษฎิ์ เหล่ารัดเดชา |
| Contributor | เฉลิมวุฒิ ศรีพรหม, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2568 |
| Keyword | ความรับผิดเพื่อละเมิด, เจ้าหน้าที่ของรัฐ, การปฏิบัติหน้าที่, การให้คำแนะนำ, Tortious liability, State officials, Performance of duties, Provision of advice |
| Abstract | การค้นคว้าอิสระฉบับนี้มุ่งศึกษาเรื่องความรับผิดเพื่อละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐอันเกิดจากการให้คำแนะนำ ซึ่งการให้คำแนะนำของเจ้าหน้าที่ของรัฐถือเป็นหนึ่งในบริการสาธารณะของรัฐที่มีความสำคัญ เนื่องจากประชาชนจำนวนมากจำต้องอาศัยคำแนะนำจากเจ้าหน้าที่ของรัฐผู้มีความเชี่ยวชาญในเรื่องนั้น ๆ เพื่อให้สามารถดำเนินกิจการได้อย่างถูกต้องตามระเบียบ ขั้นตอน หลักเกณฑ์ หรือวิธีการ ตามที่กฎหมายกำหนด โดยคำแนะนำดังกล่าวถือเป็นการกระทำโดยเจ้าหน้าที่ของรัฐ ซึ่งอยู่ในฐานะตัวแทนของหน่วยงานของรัฐ อย่างไรก็ดี เมื่อคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ของรัฐคลาดเคลื่อนหรือไม่ตรงตามที่กฎหมายกำหนด เป็นเหตุให้ผู้ขอรับคำแนะนำได้รับความเสียหาย ไม่ว่าจะเป็นการสูญเสียสิทธิ การสูญเสียทรัพย์สิน หรือการสูญเสียโอกาสต่าง ๆ กรณีเช่นนี้เจ้าหน้าที่ของรัฐจะต้องรับผิดในความเสียหาย และผู้เสียหายจะมีสิทธิเรียกร้องให้หน่วยงานของรัฐหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐชดใช้ค่าเสียหายได้หรือไม่ จากการศึกษาพบว่า ในการพิจารณาหลักเกณฑ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์และพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 ยังมีข้อจำกัดเกี่ยวกับการกำหนดความรับผิดและการเยียวยาความเสียหายจากการให้คำแนะนำของเจ้าหน้าที่ของรัฐ โดยที่แนวคำวินิจฉัยของศาลไทยยังถือว่าคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ของรัฐนั้นมีลักษณะเป็นเพียงความเห็นที่ไม่มีสภาพบังคับ และไม่มีผลผูกพันให้ผู้ขอรับคำแนะนำต้องปฏิบัติตาม ซึ่งทำให้การพิจารณาความรับผิดของเจ้าหน้าที่และการเยียวยาความเสียหายยังไม่สอดคล้องกับบริบทของการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ ทั้งนี้ โดยที่กฎหมายเยอรมันและกฎหมายไทยเป็นระบบกฎหมายซีวิลลอว์ (Civil Law) เหมือนกัน และมีการแยกความรับผิดเพื่อละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐออกจากความรับผิดละเมิดทั่วไปเช่นเดียวกัน ผู้เขียนจึงได้ศึกษาเชิงกฎหมายเปรียบเทียบ โดยเปรียบเทียบระหว่างหลักความรับผิดเพื่อละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐตามกฎหมายเยอรมันกับกฎหมายไทย เพื่อให้การพิจารณาความรับผิดจากการให้คำแนะนำของเจ้าหน้าที่ของรัฐมีความชัดเจนและเป็นธรรมต่อทั้งฝ่ายของรัฐและฝ่ายของบุคคลเอกชน ดังนั้น ผู้เขียนจึงขอเสนอแนวทางการตีความและปรับใช้หลักการกระทำละเมิดของเจ้าหน้าที่ของรัฐตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 ให้ครอบคลุมถึงความเสียหายที่เกิดจากการให้คำแนะนำ ทั้งแนวทางการพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำกับผล เพื่อการคุ้มครองความเชื่อถือโดยสุจริตของบุคคลเอกชนผู้ขอรับคำแนะนำ ตลอดจนการกำหนดหน้าที่ในการให้ข้อมูลอย่างชัดแจ้งรวมถึงการวางหลักเกณฑ์จำกัดความรับผิดของเจ้าหน้าที่จากการให้คำแนะนำ ทั้งนี้ เพื่อให้เกิดความสมดุลระหว่างการเยียวยาความเสียหายแก่บุคคลเอกชนกับการมิให้เจ้าหน้าที่ของรัฐต้องแบกรับภาระความรับผิดเกินสมควร |