|
การตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัย: กลยุทธ์เพื่อสร้างความเชื่อถือได้ในงานวิจัยเชิงคุณภาพ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | นพพงศ์ เกิดเงิน |
| Title | การตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัย: กลยุทธ์เพื่อสร้างความเชื่อถือได้ในงานวิจัยเชิงคุณภาพ |
| Contributor | ตระกูล จิตวัฒนากร, นันทนา ชวศิริกุลฑล, จำเนียร จวงตระกูล |
| Publisher | สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา |
| Publication Year | 2567 |
| Journal Title | วารสารชุมชนวิจัยและพัฒนาสังคม |
| Journal Vol. | 18 |
| Journal No. | 3 |
| Page no. | 521-532 |
| Keyword | การวิจัยเชิงคุณภาพ, ความเชื่อถือได้ของการวิจัยเชิงคุณภาพ, การตรวจสอบแบบสามเส้า, การตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัย |
| URL Website | https://so04.tci-thaijo.org/index.php/NRRU/issue/archive |
| Website title | https://so04.tci-thaijo.org/index.php/NRRU/ |
| ISSN | 3027-7505 |
| Abstract | บทนำ: การวิจัยเชิงคุณภาพมีกลยุทธ์เพื่อสร้างความเชื่อถือได้ในการวิจัยอย่างหลากหลาย โดยหนึ่งในกลยุทธ์ที่มีการยอมรับและใช้กันอย่างแพร่หลายในงานวิจัยเชิงคุณภาพคือ การตรวจสอบแบบสามเส้า (Triangulation) ซึ่งเป็นกระบวนการใช้แหล่งข้อมูล วิธีการ หรือมุมมองที่หลากหลายเพื่อตรวจสอบความสอดคล้องของผลการวิจัย และลดความเอนเอียงในการตีความข้อมูล การตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัย (Researcher Triangulation) ถือได้ว่าเป็นหนึ่งแนวทางสำคัญที่เน้นการใช้มุมมองและการวิเคราะห์จากนักวิจัยหลายคนเพื่อสร้างความเชื่อถือได้ในกระบวนการตีความและนำเสนอผลการวิจัย เนื้อเรื่อง: กลยุทธ์ในการสร้างความเชื่อถือได้ของงานวิจัยเชิงคุณภาพ สามารถพิจารณาตามเกณฑ์ได้ 4 ด้าน คือ ความน่าเชื่อถือ ความสามารถถ่ายโอนได้ ความสามารถพึ่งพิงได้ ความสามารถยืนยันได้ โดยมีกระบวนการตรวจสอบแบบสามเส้า ซึ่งการตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัยที่สำคัญมี 2 ด้าน คือ ด้านกระบวนการตรวจสอบแบบสามเส้า จำนวน 3 ขั้นตอน คือ ขั้นเตรียมการ (สรรหานักวิจัย จัดทำเครื่องมือ เก็บรวบรวมข้อมูล และฝึกอบรมนักวิจัย) ขั้นดำเนินการ (เก็บข้อมูล ประชุมร่วมกัน กำหนดรหัส เปรียบเทียบการกำหนดรหัส และสรุปผล) และขั้นรายงานผล (นำเสนอผล และเขียนรายงาน) และความแตกต่างของนักวิจัยมีจำนวน 3 ด้าน คือ 1) ความเชี่ยวชาญ 2) ภูมิหลัง 3) ความเป็นกลาง ส่วนสรุป: การตรวจสอบแบบสามเส้าด้านนักวิจัย เป็นเครื่องมือที่มีศักยภาพในการสร้างความเชื่อถือได้และความถูกต้องในงานวิจัยเชิงคุณภาพ โดยถือเป็นกลยุทธ์ที่นักวิจัยสามารถนำมาประยุกต์ใช้ในการพัฒนางานวิจัยเชิงคุณภาพให้มีความสอดคล้องกับหัวข้อการวิจัยและมีคุณภาพสูงขึ้นได้อย่างต่อเนื่อง องค์ความรู้: แนวทางการเพิ่มความน่าเชื่อถือของงานวิจัยคุณภาพสำหรับนักวิจัยด้วยการตรวจสอบแบบสามเส้า คือ 1) การใช้แหล่งข้อมูลหลากหลาย 2) การใช้วิธีการเก็บข้อมูลหลากหลาย 3) การตรวจสอบโดยนักวิจัยหลากหลายคน 4) การใช้ทฤษฎีหลากหลายชุด และ 5) การตรวจสอบการวิเคราะห์ซ้ำ ที่เกิดจากองค์ความรู้สำคัญที่ช่วยให้นักวิจัยทุกคนในโครงการวิจัยได้เข้ามามีส่วนร่วมวิเคราะห์และตีความผลการวิจัยให้มีความเป็นกลางและมีความสมบูรณ์เพิ่มมากขึ้น โดยใช้มุมมองและความเชี่ยวชาญ เพื่อยืนยันความถูกต้องข้องข้อมูล ลดความเอนเอียงในการตีความ ลดข้อจำกัดมุมมองปรากฏการณ์ด้านเดียว เพิ่มความถูกต้องและความหลากหลายในการตีความข้อมูล ซึ่งนำไปสู่ผลการวิจัยที่มีความน่าเชื่อถือได้สูงขึ้น |
