|
ประเพณี "ส่วงเฮือ" ของชุมชนชายฝั่งแม่น้ำโขง: ความเป็นมาและการรื้อฟื้นหลังนโยบาย เปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ภาณุพงศ์ อุดมศิลป์ |
| Title | ประเพณี "ส่วงเฮือ" ของชุมชนชายฝั่งแม่น้ำโขง: ความเป็นมาและการรื้อฟื้นหลังนโยบาย เปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า |
| Publisher | คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา |
| Publication Year | 2560 |
| Journal Title | วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา |
| Journal Vol. | 11 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 1.-30 |
| Keyword | Boat Racing, Mekong Riverine Communities, Naga Worshiping Tradition, Suang Huea, Thai-Lao Relationship, ความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับประเทศลาว, ชุมชนชายฝั่งลุ่มน้ำโขง, ประเพณีการแข่งเรือไทย, ประเพณีบูชาพญานาค, ประเพณีส่วงเฮือ |
| URL Website | http://human.bsru.ac.th/search/sites/default/files/files/11_1_1.pdf |
| Website title | วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา |
| ISSN | 2673-0073 |
| Abstract | บทความวิจัยนี้มุ่งศึกษาความเป็นมาของประเพณีส่วงเฮือ (แข่งเรือ) และ การรื้อฟื้นประเพณีส่วงเฮือภายหลังนโยบาย "การเปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า" ของชุมชนชายฝั่งลุ่มน้ำโขง โดยศึกษาหลักฐานจากเอกสาร และการลงพื้นที่เก็บข้อมูลในชุมชุนชายฝั่งแม่น้ำโขงในเขตจังหวัดมุกดาหาร นครพนม และหนองคาย ผลการวิจัยพบว่า ประเพณีส่วงเฮือเป็นประเพณีดั้งเดิมของอาณาจักรล้านช้าง บันทึกไว้ใน "ฮีตสิบสองและคองสิบสี่" ว่า ประเพณีส่วงเฮือเป็นประเพณีบูชาพญานาคทั้ง 15 ตระกูล ในสมัยล้านช้างไม่ค่อยมีการบันทึกเรื่องราวเกี่ยวกับประเพณีส่วงเฮือมา กนัก พบว่ามีหลักฐานในสมัยพระเจ้าสุริยวงศาธรรมิกราช (พ.ศ.2185) ในบันทึกของวัน วุส ทอฟ ทูตการค้าชาวฮอลันดา หลักฐานในพงศาวดารเมืองจำปาศักดิ์สมัยเจ้าสร้อยศรีสมุทพุทธางกูร (พ.ศ. 2256) และหลักฐานภาพวาดบุญส่วงเฮือ "The Basin of Mekong River" ของ Mr. Deleporte บันทึกไว้ในปี พ.ศ. 2410 ลาวเคยตกอยู่ใต้อำนาจของไทยตั้งแต่ปี พ.ศ. 2322-2436 รวม 114 ปี และต่อมาตกอยู่ใต้อำนาจของประเทศฝรั่งเศส ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2436-2497 รวม 61 ปี และได้รับอิสรภาพตั้งแต่ปี พ.ศ.2497-2518 รวม 21 ปี ในระหว่างที่มีการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองข้างต้นไม่พบหลักฐานเอกสารการจัดประเพณีการส่วงเฮือ จนกระทั่งปี พ.ศ.2522 รัฐบาลไทยและรัฐบาลลาวได้ร่วมมือกันจัดประเพณีส่วงเฮือเชื่อมความสัมพันธ์ระหว่างประเทศขึ้นที่จังหวัดหนองคายเพื่อให้ชาวไทยและชาวลาวมีปฏิสัมพันธ์กันทั้งทางด้านการค้าและการพัฒนาเศรษฐกิจร่วมกัน ในปี พ.ศ. 2531 รัฐบาลไทยจึงมีมติให้มีนโยบายให้จัดประเพณีการแข่งขันเรือยาวเพื่อเชื่อมความสัมพันธ์ระหว่างไทย-ลาวขึ้นตามชุมชนชายฝั่งแม่น้ำโขงทั้ง 3 จังหวัด จึงได้มีการรื้อฟื้นประเพณีส่วงเฮือหรือการแข่งเรือขึ้นและมีการจัดการแข่งขันเรือยาวสืบเนื่องเรื่อยมาจนปัจจุบัน |
