|
ปัญหากฎหมายเกี่ยวกับการแต่งตั้งผู้ชำระบัญชีในบริษัทจำกัด: ศึกษากรณีผู้ชำระบัญชีในการชำระบัญชีโดยความสมัครใจว่างลง |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | ปัญหากฎหมายเกี่ยวกับการแต่งตั้งผู้ชำระบัญชีในบริษัทจำกัด: ศึกษากรณีผู้ชำระบัญชีในการชำระบัญชีโดยความสมัครใจว่างลง |
| Creator | พรรณพัชร เล็กผลจันทร์ |
| Contributor | สหธน รัตนไพจิตร, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2568 |
| Keyword | ผู้ชำระบัญชีว่างลง, การแต่งตั้งผู้ชำระบัญชี, การชำระบัญชีโดยความสมัครใจ, บริษัทจำกัด, Vacancy of liquidator, Appointment of liquidators, Voluntary liquidation, Limited company |
| Abstract | หากเมื่อบริษัทจำกัดเลิกกันด้วยเหตุอื่นนอกจากล้มละลาย บริษัทจำกัดจะต้องมีการดำเนินการชำระบัญชีด้วยเสมอ โดยผู้ชำระบัญชีเข้ามาเป็นผู้มีอำนาจกระทำการแทนกรรมการผู้จัดการ ซึ่งเป็นผู้แทนของนิติบุคคลที่สิ้นสุดอำนาจหน้าที่ในการดำเนินกิจการงานของบริษัทจำกัดไปเมื่อมีการจดทะเบียนเลิกบริษัทจำกัด ผู้ชำระบัญชีจึงเป็นผู้แทนนิติบุคคลในระหว่างการชำระบัญชีอย่างไรก็ดี ปรากฏข้อเท็จจริงว่า ในการชำระบัญชีโดยความสมัครใจ หากบริษัทจำกัดไม่มีผู้ชำระบัญชีเข้าทำหน้าที่ชำระบัญชีด้วยเหตุอื่นนอกจากที่กำหนดไว้ในมาตรา 1251 วรรคหนึ่ง อาทิ ถึงแก่ความตาย, ลาออก, ถูกจำคุกตามคำพิพากษาถึงที่สุด เป็นต้น อันเป็นเหตุให้ผู้ชำระบัญชีว่างลง กฎหมายกลับมิได้กำหนดวิธีการได้มาซึ่งผู้ชำระบัญชีในกรณีดังกล่าวไว้อย่างชัดแจ้งแต่อย่างใด อันทำให้เกิดปัญหาช่องว่างทางกฎหมาย ประกอบกับจากการศึกษาพบว่า นักวิชาการและศาลเห็นว่า ในกรณีที่ที่ประชุมผู้ถือหุ้นได้มีมติแต่งตั้งผู้ชำระบัญชี โดยไม่มีข้อบังคับกำหนดให้อำนาจไว้เป็นการกระทำโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย เนื่องจากหากบริษัทจำกัดไม่มีบุคคลเข้าเป็นผู้ชำระบัญชีตามมาตรา 1251 วรรคหนึ่ง การได้มาซึ่งผู้ชำระบัญชีจำต้องกระทำโดยการใช้สิทธิทางศาลตามมาตรา 1251 วรรคสอง เท่านั้นนอกจากนี้ จากการศึกษาพบว่า กฎหมายไทยว่าด้วยบริษัทมหาชนจำกัดและหลักกฎหมายต่างประเทศ ได้กำหนดวิธีการได้มาซึ่งผู้ชำระบัญชีในการชำระบัญชีโดยความสมัครใจ โดยให้อำนาจแก่ที่ประชุมผู้ถือหุ้น หรือที่ประชุมเจ้าหนี้ แล้วแต่กฎหมายของประเทศนั้น ๆ ในการแต่งตั้งผู้ชำระบัญชีได้ อันส่งผลให้การชำระบัญชีเป็นไปตามเจตนารมณ์ของการชำระบัญชีโดยความสมัครใจดังนั้น การที่จะอุดช่องว่างทางกฎหมาย กรณีผู้ชำระบัญชีในการชำระบัญชีโดยความสมัครใจว่างลงด้วยเหตุอื่นนอกจากที่กำหนดไว้ในมาตรา 1251 วรรคหนึ่ง โดยให้อำนาจแก่ที่ประชุมผู้ถือหุ้น โดยไม่จำต้องใช้สิทธิทางศาล ย่อมเป็นมาตรการจัดการชำระบัญชีที่เหมาะสมและสอดคล้องกับเจตนารมณ์ของกฎหมายมากที่สุด ด้วยเหตุดังกล่าว ควรที่จะมีการแก้ไขบทบัญญัติมาตรา 1251 เพื่อประโยชน์ในการใช้กฎหมายตามหลักนิติวิธีต่อไป อีกทั้ง ควรที่จะมีการกำหนดมาตรการในการได้มาซึ่งผู้ชำระบัญชีโดยที่ประชุมผู้ถือหุ้น และมาตรการจัดการชำระบัญชีภายหลังจากที่ผู้ชำระบัญชีได้รับการแต่งตั้ง เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมต่อบุคคลทุกฝ่าย |
