|
ความรับผิดและการชดใช้ค่าเสียหายอันเกิดจากการเคลื่อนย้ายของเสียข้ามแดนตามพิธีสารบาเซล ค.ศ. 1999: ศึกษากรณีขยะอิเล็กทรอนิกส์ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | ความรับผิดและการชดใช้ค่าเสียหายอันเกิดจากการเคลื่อนย้ายของเสียข้ามแดนตามพิธีสารบาเซล ค.ศ. 1999: ศึกษากรณีขยะอิเล็กทรอนิกส์ |
| Creator | ณัทนันทน์ อธิภัคกุล |
| Contributor | ประสิทธิ์ ปิวาวัฒนพานิช, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2568 |
| Keyword | พิธีสารบาเซล, ขยะอิเล็กทรอนิกส์, การเคลื่อนย้ายข้ามแดน, ความรับผิด, การชดใช้ ค่าเสียหาย, Basel protocol, Electronic waste, Transboundary movement, Liability, Compensation |
| Abstract | การศึกษานี้มุ่งศึกษาความรับผิดและการชดใช้ค่าเสียหายอันเกิดจากการเคลื่อนย้ายขยะอิเล็กทรอนิกส์ข้ามแดนตามพิธีสารบาเซล ค.ศ. 1999 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาและผลกระทบของขยะอิเล็กทรอนิกส์ หลักเกณฑ์ความรับผิดและการชดใช้ค่าเสียหายตามพิธีสารบาเซลตลอดจนวิเคราะห์ความเพียงพอและข้อจำกัดของกฎหมายไทยในการรองรับความเสียหายที่เกิดขึ้นการศึกษานี้เป็นการวิจัยเอกสาร โดยศึกษาตัวบทอนุสัญญาบาเซล พิธีสารบาเซล ค.ศ. 1999 กฎหมายไทย เอกสารของหน่วยงานรัฐ บทความวิชาการ และเอกสารที่เกี่ยวข้องผลการศึกษาพบว่า ขยะอิเล็กทรอนิกส์มีสารอันตรายหลายชนิด ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อชีวิต สุขภาพ ทรัพย์สิน และสิ่งแวดล้อม หากมีการคัดแยก รีไซเคิล หรือกำจัดโดยไม่ถูกต้อง แม้อนุสัญญาบาเซลจะกำหนดมาตรการควบคุมการเคลื่อนย้ายของเสียอันตรายข้ามแดน แต่ยังมิได้กำหนดระบบความรับผิดและการเยียวยาความเสียหายไว้อย่างครบถ้วน พิธีสารบาเซล ค.ศ. 1999 จึงมีความสำคัญในฐานะกรอบความรับผิด โดยกำหนดทั้งความรับผิดโดยเคร่งครัดของผู้แจ้งการเคลื่อนย้าย ผู้ส่งออก หรือผู้รับกำจัดตามช่วงเวลาที่ครอบครองของเสีย และความรับผิดบนพื้นฐานความผิดสำหรับผู้ที่ฝ่าฝืนกฎหมายหรือกระทำโดยจงใจหรือประมาท รวมทั้งกำหนดหลักประกันทางการเงิน เขตอำนาจศาล กฎหมายที่ใช้บังคับ และการยอมรับคำพิพากษาระหว่างรัฐภาคีสำหรับประเทศไทย พบว่ามีกฎหมายที่ใช้ควบคุมการนำเข้า การจัดการของเสียอันตราย การประกอบกิจการโรงงาน และการเรียกค่าสินไหมทดแทนอยู่แล้ว แต่กฎหมายดังกล่าวยังมีลักษณะแยกส่วน และยังไม่มีระบบเฉพาะที่กำหนดผู้รับผิดตลอดห่วงโซ่การเคลื่อนย้ายขยะอิเล็กทรอนิกส์ข้ามแดน ตลอดจนยังมีข้อจำกัดเรื่องหลักประกันทางการเงิน การติดตามข้อมูล และการบังคับตามคำพิพากษาของศาลต่างประเทศการศึกษาจึงเสนอให้ประเทศไทยกำหนดผู้รับผิดให้ชัดเจนตั้งแต่ผู้นำเข้า ผู้ขนส่งจนถึงผู้รับกำจัด กำหนดค่าเสียหายให้ครอบคลุมค่าเก็บกู้และฟื้นฟูสิ่งแวดล้อม บังคับให้มีประกันภัยหรือหลักประกันทางการเงิน พัฒนาระบบติดตามขยะอิเล็กทรอนิกส์ร่วมกันระหว่างหน่วยงาน และปรับปรุงกฎหมายภายในให้รองรับการเยียวยาความเสียหายข้ามแดนอย่างมีประสิทธิภาพ |
