|
ละครประยุกต์เพื่อการพัฒนาสุขภาพแบบองค์รวมของเด็กและเยาวชน: กรณีศึกษาโรงเรียนบ้านสาวะถี (สาวัตถีราษฎร์รังสฤษฏิ์) อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | ละครประยุกต์เพื่อการพัฒนาสุขภาพแบบองค์รวมของเด็กและเยาวชน: กรณีศึกษาโรงเรียนบ้านสาวะถี (สาวัตถีราษฎร์รังสฤษฏิ์) อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น |
| Creator | อาทิตย์ กมุลทะรา |
| Contributor | สุภาวดี ขุนทองจันทร์, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2568 |
| Keyword | ละครประยุกต์, สุขภาพแบบองค์รวม, การสื่อสารสุขภาพ, Applied theater, Holistic health, Health communication |
| Abstract | การดำเนินงานวิจัยในครั้งนี้ เป็นงานวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการใช้สื่อละครประยุกต์ในการส่งเสริมการพัฒนาสุขภาพแบบองค์รวมของเด็กและเยาวชนโรงเรียนบ้านสาวะถี (สาวัตถีราษฎร์รังสฤษฏิ์) อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น และเพื่อเสนอแนะแนวทางการพัฒนาการใช้กระบวนการละครประยุกต์ เป็นกระบวนการทางเลือกส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนสื่อสารประเด็นปัญหาด้านสุขภาพ กลุ่มเป้าหมายหลัก จำนวน 23 คน ประกอบด้วย(1) แกนนำเด็กและเยาวชน จำนวน 7 คน และ (2) เครือข่ายทางด้านสุขภาพ (นักเรียน ผู้ปกครอง ครู ผู้นำชุมชน และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสาวะถี) จำนวน 16 คน การดำเนินงานวิจัยประกอบด้วย กระบวนการละครประยุกต์ 3 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นเตรียมการ ขั้นสร้างสรรค์ และขั้นหลังละครประยุกต์ เก็บข้อมูลโดยการสังเกต การสัมภาษณ์ และการสนทนากลุ่ม ในระยะเวลาการเก็บรวบรวมข้อมูล 3 เดือน (ตุลาคม-ธันวาคม 2568) ผลการดำเนินงานวิจัยพบว่า กระบวนการละครประยุกต์ทำให้เด็กและเยาวชนสามารถเชื่อมโยงความสัมพันธ์ของสุขภาพทั้ง 4 มิติ กาย จิตใจ สังคม และปัญญาได้ด้วยตนเอง เปลี่ยนจากการรับรู้แยกส่วนมาเป็นความเข้าใจแบบองค์รวม อีกทั้งกระบวนการละครประยุกต์ทำหน้าที่เป็นพื้นที่จำลอง ที่ช่วยให้เด็กและเยาวชนกล้านำประสบการณ์จริง สภาพปัญหาปัจจุบันมาตีแผ่ กำหนดโจทย์ในการแสดง และร่วมกันวิเคราะห์หาทางออกเชิงวิพากษ์ ผ่านบทบาทสมมติ ซึ่งกิจกรรมเกมละครประยุกต์นำไปสู่ความเข้าใจปัญหาสุขภาพในมิติที่ลึกซึ้งกว่าการสื่อสารประเด็นปัญหาด้านสุขภาพ กระบวนการสร้างสรรค์ละครประยุกต์เรื่องผจญภัยข้ามมิติในดินแดนสินไซ จึงกลายเป็นต้นแบบการสื่อสารสุขภาพ แนวทางการสื่อสารประเด็นสุขภาพของเด็กและเยาวชน เปลี่ยนผ่านจากการสอน หรือสื่อสารสุขภาพแบบเดิมสู่ความเข้าใจในประเด็นเชิงลึก ผ่านกระบวนการสร้างสรรค์ 3 ขั้นตอน สร้างสรรค์พื้นที่ปลอดภัยสะท้อนเสียงของตนเอง นำไปสู่การพัฒนาสุขภาพแบบองค์รวมของเด็กและเยาวชน |