|
คะแนนทำนายการพบเชื้อ Pseudomonas aeruginosa ในผู้ป่วยที่มีการกำเริบเฉียบพลันของโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | คะแนนทำนายการพบเชื้อ Pseudomonas aeruginosa ในผู้ป่วยที่มีการกำเริบเฉียบพลันของโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง |
| Creator | ทศพร โมระเสริฐ |
| Contributor | พิชญ ตันติยวรงค์, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2568 |
| Keyword | โรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีการกำเริบเฉียบพลัน, คะแนนทำนาย, Pseudomonas aeruginosa, AECOPD, Prediction score |
| Abstract | ที่มา การติดเชื้อ Pseudomonas aeruginosa เป็นปัญหาที่พบได้ในผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีการกำเริบเฉียบพลันที่เข้ารับการรักษาแบบผู้ป่วยใน ซึ่งอาจไม่ตอบสนองต่อการรักษาด้วยยาต้านจุลชีพแบบครอบคลุมเชื้ออย่างกว้างแบบทั่วไป ในทางตรงกันข้ามการให้ยาต้านจุลชีพที่ครอบคลุมเชื้อ P. aeruginosa ในผู้ป่วยทุกรายจะทำให้ผู้ป่วยบางรายได้รับยาเกินความจำเป็น ดังนั้นวัตถุประสงค์ของการศึกษานี้คือสร้างคะแนนทำนาย (prediction score) การตรวจพบเชื้อ P. aeruginosa เพื่อเป็นเครื่องมือที่ช่วยตัดสินใจเลือกใช้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสม วิธีการศึกษา เป็นการศึกษาเพื่อสร้างคะแนนทำนายการพบเชื้อ P. aeruginosa ในผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีการกำเริบเฉียบพลันและเข้ารับการรักษาเป็นผู้ป่วยใน โดยใช้ข้อมูล ตั้งแต่เดือนตุลาคม พ.ศ. 2558 ถึง กันยายน พ.ศ. 2561 จากโรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี ซึ่งเป็นศูนย์บริการทางการแพทย์ระดับตติยภูมิในประเทศไทย เพื่อนำมาสร้างคะแนนทำนายโดยใช้การวิเคราะห์สถิติถดถอยโลจิสติกพหุปัจจัยแบบลดปัจจัยทีละขั้น (backward stepwise) และปรับค่าความแปรปรวนสำหรับกลุ่ม (cluster variance correction) สำหรับการเข้ารับการรักษาช้ำในผู้ป่วยรายเดียวกัน ผลการศึกษา จากจำนวนผู้ป่วยที่เข้ารับการรักษาด้วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีการกำเริบเฉียบพลันเป็นผู้ป่วยในทั้งหมด 1,348 ครั้ง ของผู้ป่วย 771 คน พบความชุกของเชื้อ P. aeruginosa ร้อยละ 12.4 ในการสร้างคะแนนทำนายการพบเชื้อ P. aeruginosa ได้ใช้ปัจจัยทำนายทั้งหมด 11 ปัจจัยที่มีศักยภาพในการทำนายการตรวจพบเชื้อ และวิเคราะห์ความสัมพันธ์ถดถอยโลจิสติกแบบพหุปัจจัย จนได้แบบจำลองทำนายสุดท้ายประกอบด้วย 4 ปัจจัย ได้แก่การใช้เครื่องพ่นยาแบบละอองฝอยขณะอยู่ที่บ้าน (Odds ratio [OR] 2.35, 95%CI 1.33-4.13, P=0.003), เคยได้รับยาต้านจุลชีพสำหรับ P. aeruginosa ในช่วง 1 ปีที่ผ่านมา (OR 1.79, 95%CI 1.09-2.93, P=0.021), มีภาวะปอดอักเสบจากภาพรังสีทรวงอก (OR 1.51, 95%CI 1.07-2.12, P=0.019) และค่าไบคาร์บอเนตในเลือดสูง (OR 1.07 สำหรับทุกค่า 1 mmol/L ที่เพิ่มขึ้น, 95%CI 1.03-1.10, P<0.001) ซึ่งหลังจากนำค่าสัมประสิทธิ์ของความสัมพันธ์ระหว่างแต่ละปัจจัยทำนายกับการพบเชื้อ P. aeruginosa มาสร้างเป็นคะแนนทำนาย พบว่าคะแนนทำนายนี้ให้ผลลัพธ์ประสิทธิภาพการทำนายที่มีค่าพื้นที่เส้นโค้ง Receiver Operating Characteristic เท่ากับ 0.66 (95%CI 0.62-0.70) สรุปผลการศึกษา คะแนนทำนายการพบเชื้อ P. aeruginosa สำหรับผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีการกำเริบเฉียบพลันที่เข้ารักษาในโรงพยาบาลชุดนี้ ประกอบด้วยปัจจัยทำนายทางคลินิกทั้งหมด 4 ปัจจัย ที่สามารถใช้ประเมินโอกาสการพบเชื้อ P. aeruginosa ได้ตั้งแต่แรกรับเข้ารักษาในโรงพยาบาล ทำให้คะแนนทำนายนี้สามารถใช้เป็นเครื่องมือช่วยสนับสนุนการตัดสินใจของแพทย์ในการตัดสินใจใช้ยาต้านจุลชีพที่ครอบคลุมเชื้อ P. aeruginosa เมื่อแรกรับได้อย่างเหมาะสม |
