|
อาลัมพางค์นคร จังหวัดลำปาง: ลำดับพัฒนาการของเมืองจากการศึกษาทางประวัติศาสตร์และโบราณคดี: รายงานวิจัย (ฉบับสมบูรณ์) |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | อาลัมพางค์นคร จังหวัดลำปาง: ลำดับพัฒนาการของเมืองจากการศึกษาทางประวัติศาสตร์และโบราณคดี: รายงานวิจัย (ฉบับสมบูรณ์) |
| Creator | โขมสี มีภักดี |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. วิทยาลัยสหวิทยาการ |
| Publication Year | 2569 |
| Keyword | เมืองอาลัมพางค์, เมืองโบราณ, ลำปาง, ประวัติศาสตร์, โบราณคดี |
| Abstract | การศึกษาเรื่องอาลัมพางค์นคร จังหวัดลำปาง : ลำดับพัฒนาการของเมืองจากการศึกษาทางป ระวัติศาสตร์และโบราณคดี มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพัฒนาการทางวัฒนธรรมเมืองอาลัมพางค์ โดยใช้หลักฐานโบราณคดีตรวจสอบกับหลักฐานประวัติศาสตร์ โดยเมืองอาลัมพางค์นี้ถูกสร้างขึ้นเพื่อให้พระเจ้าอนันตยศประทับอยู่ในระยะแรก และพระนางจามเทวีประทับอยู่ที่เมืองเขลางค์ แต่สามปีต่อมา พระนางจามเทวีขอย้ายไปประทับที่เมืองอาลัมพางค์แทน และให้พระเจ้าอนันตยศมาประทับที่เมืองเขลางค์ตามเดิม เพื่อความเหมาะสมแห่งการเป็นพระมหากษัตริย์แห่งเมืองเขลางค์ ผลการศึกษาพบการอยู่อาศัยได้ออกเป็น 2 ระยะดังนี้ ระยะที่ 1 เป็นระยะแรกเริ่มของการเข้ามาใช้พื้นที่ในบริเวณวัดเจ้าทันใจในสมัยล้านนา เนื่องจากพบโ บราณวัตถุสมัยล้านนาจำนวนมาก โดยเฉพาะภาชนะที่ผลิตจากเตาล้านนา คือ เตาเวียงกาหลง ภาชนะดินเผาที่พบมากที่สุดมาจากเตาในพื้นที่คือ เตาทุ่งเตาไห ของจังหวัดลำปาง และเตาวังเหนือ เตาบ่อแฮ้ว ทั้งยังสัมพันธ์กับผลของการหาค่าอายุทางวิทยาศาสตร์ ราวต้นพุทธศตวรรษที่ 23 โ บราณวัตถุที่พบจากหลุมขุดค้น พบจำนวนไม่มากนัก สันนิษฐานว่าน่าจะเป็นบริเวณพื้นที่วัดตั้งแต่แรกการใช้งาน สัมพันธ์กับ บราลี เนื้อแกร่ง และตะคันเนื้อดินอีกจำนวนมาก รวมถึงพวยกาดินเผา หรือหม้อมีพวย ที่มักจะใช้ในพิธีกรรม แม้จะพบชิ้นส่วนที่เกี่ยวข้องกับศาสนสถานไม่มากนัก แต่จากโบราณวัตถุที่พบ พื้นที่นี้น่าจะเป็นวัดตั้งแต่เริ่มแรกของการใช้พื้นที่ ระยะที่ 2 เป็นชั้นกิจกรรมในสมัยพุทธศตวรรษที่ 24 เป็นต้นมา เป็นการใช้พื้นที่ต่อเนื่องจากระยะที่ 1 เป็นศาสนสถานที่สำคัญ โบราณวัตถุที่พบ เช่น กระเบื้องหลังคา ชิ้นส่วนอิฐจำนวนมาก และยังคงใช้พื้นที่ในฐานะเป็นวัดที่สำคัญของชุมชนจนปัจจุบัน (พ.ศ.2569) กล่าวสรุปได้ว่า บริเวณวัดพระเจ้าทันใจนี้ พบเพียงชั้นวัฒนธรรมสมัยล้านนา ราวพุทธศตวรรษที่ 22-23 สัมพันธ์กับโบราณวัตถุที่พบจากการขุดค้นทางโบราณคดี ซึ่งผลการศึกษานี้ ไม่เป็นไปตามข้อสมมติฐานของการวิจัยและไม่สอดคล้องกับข้อมูลเชิงเอกสารคือ พงศาวดารโยนกและจามเทวีวงศ์ |
| Language | TH |
| URL Website | https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/digital/api/DownloadDigitalFile/dowload/210498 |
| Website title | https://digital.library.tu.ac.th |
