|
ศาสนสุนทรียศาสตร์วิจารณ์ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | อานนท์ กาญจนโพธิ์ |
| Title | ศาสนสุนทรียศาสตร์วิจารณ์ |
| Publisher | วารสารวิพิธพัฒนศิลป์ โครงการบัณฑิตศึกษา สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์ |
| Publication Year | 2564 |
| Journal Title | วารสารวิพิธพัฒนศิลป์ |
| Journal Vol. | 1 |
| Journal No. | 2 |
| Page no. | 64-80 |
| Keyword | ดนตรีกับศาสนา, สุนทรียศาสตร์, ดนตรีในนิกายเถรวาท |
| URL Website | https://so02.tci-thaijo.org/index.php/WIPIT |
| Website title | วิพิธพัฒนศิลป์ |
| ISSN | E-ISSN: 2730-3644 |
| Abstract | ระบบการกล่อมเกลาศิลปะของวิถีชีวิตไทยอยู่ภายใต้บวรพระพุทธศาสนา แต่ด้วยธรรมชาติของศิลปะนั้นทำหน้าที่นอกประสงค์ของศาสนาอยู่หลายประการ จึงทำให้ความปรารถนาของทั้งศาสนาพุทธนิกายเถรวาทและวัฒนธรรมดนตรีต่างมีความคลาดเคลื่อนจากกัน โดยเฉพาะบัญญัติในศีลข้อที่ 7 แม้หลักนิกายเถรวาทจะปฏิเสธหลักความงามเชิงดนตรีคีตศิลป์ แต่เมื่อได้ศึกษาภูมิหลัง พบว่า ในพระไตรปิฎกและคัมภีร์ต่าง ๆ ปรากฏร่องรอยการนำศิลปะทางด้านดนตรีคีตศิลป์ไปใช้ในการทำความเข้าใจศาสนาโดยพระสมณโคดมตลอดจนเหล่าสาวกเป็นจำนวนมาก เช่น ในพระมหาปุริสลักษณะ มงคลสูตร สิปปสูตร อรรถกถาพระธรรมบท มังคลัตถทีปนี ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค อีกทั้งตำนานปรัมปราจำนวนมาก ซึ่งประโยชน์ของศาสนานั้นสามารถนำไปสู่ความเข้าใจหลักสุนทรียศาสตร์ในแง่มุมต่าง ๆ ได้ เช่น ไตรสิกขสังคีต อกุศลมูลในทรรศนะศิลปะ นิกายเซนกับความงาม ศิลปะกับศีลธรรม เป็นต้น มนุษย์จะทำงานทางด้านศาสนาจริยศาสตร์ได้ดีนั้น ควรเป็นผู้ที่สนใจในกระบวนสุนทรียศาสตร์ เพราะมนุษย์ที่มีความถึงพร้อมในเรื่องดังกล่าวแล้ว เขาเหล่านั้นจะไม่หยิบยื่นแนวคิดทางศาสนาอันใดอันหนึ่งให้แก่ผู้อื่นแบบตรงไปตรงมา โดยปราศจากศิลปะ แต่การถ่ายทอดองค์ความรู้ของผู้ถึงพร้อมนั้นจะประณีตงดงามน่าจดจำกว่าผู้ที่ไม่มีศิลปะ |
