|
"กรุณา" "หน่อย": ที่มาของคำแสดงการขอร้องในภาษาไทย |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | นพวรรณ เมืองแก้ว |
| Title | "กรุณา" "หน่อย": ที่มาของคำแสดงการขอร้องในภาษาไทย |
| Contributor | วิภาส โพธิแพทย์ |
| Publisher | คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2556 |
| Journal Title | วรรณวิทัศน์ |
| Journal Vol. | 13 |
| Journal No. | พฤศจิกายน |
| Page no. | 95-114 |
| Keyword | - |
| URL Website | https://so06.tci-thaijo.org/index.php/VANNAVIDAS/index |
| Website title | วรรณวิทัศน์ |
| ISSN | 2672-9946 |
| Abstract | บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคำแสดงการขอร้อง "กรุณา" และ "หน่อย" ในภาษาไทยปัจจุบัน ในประเด็นดังนี้ (๑) เกณฑ์ในการจำแนกคำว่า "กรุณา" และ "หน่อย" ที่เป็นคำแสดงการขอร้องออกจากคำหมวดอื่นที่มีรูปเดียวกัน และ (๒) ปัจจัยและกระบวนการที่ทำให้คำทั้งสองนี้กลายมาเป็นคำแสดงการขอร้อง ผู้วิจัยศึกษาประเด็นดังกล่าวในกรอบทฤษฎีการกลายเป็นคำไวยากรณ์โดยใช้ข้อมูลจากคลังข้อมูลภาษาไทยแห่งชาติผลการศึกษาพบว่า ในภาษาไทยปัจจุบันคำว่า "กรุณา" และ "หน่อย" ปรากฏใช้ ๒ หน้าที่ กล่าวคือ คำว่า "กรุณา" เป็นได้ทั้งคำกริยาและคำแสดงการขอร้องและคำว่า "หน่อย" เป็นได้ทั้งคำบอกจำนวนและคำแสดงการขอร้อง เกณฑ์ที่ใช้จำแนก ได้แก่ (๑) เกณฑ์ทางวากยสัมพันธ์ เช่น "กรุณา" ที่เป็นคำแสดงการขอร้องมักจะไม่ปรากฏร่วมกับประธานในประโยค ในขณะที่ "กรุณา" ที่เป็นคำกริยามักจะปรากฏร่วมกับประธานในประโยค และ (๒) เกณฑ์ทางอรรถศาสตร์ เช่น "หน่อย" ที่เป็นคำแสดงการขอร้องจะต้องปรากฏในปริบทของการขอร้องเท่านั้น ในขณะที่ "หน่อย" ที่เป็นคำบอกจำนวนไม่ปรากฏในปริบทเช่นนั้น เป็นต้นปัจจัยที่ทำให้คำว่า "กรุณา" และ "หน่อย" กลายเป็นคำแสดงการขอร้อง ได้แก่ (๑) ปัจจัยทางวากยสัมพันธ์ กล่าวคือ คำกริยาในภาษาไทยเกิดเรียงกันได้หรือที่เรียกว่าหน่วยสร้างกริยาเรียงและคำกริยา "กรุณา" ปรากฏหน้าคำกริยาอื่นในหน่วยสร้างกริยาเรียง และ (๒) ปัจจัยทางอรรถศาสตร์ ได้แก่ ความหมายประจำคำของคำว่า "กรุณา" และ "หน่อย" คำกริยา "กรุณา" มีความหมายแสดงความสงสาร ส่วนคำบอกจำนวน"หน่อย" มีความหมายแสดงจำนวนหรือปริมาณน้อย การกลายเป็นคำไวยากรณ์ครั้งนี้มีกระบวนการที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ (๑) กระบวนการสูญคุณสมบัติของหมวดคำเดิม (๒) กระบวนการจางลงทางความหมาย (๓) กระบวนการคงเค้าความหมายเดิมและ (๔) กระบวนการขยายความหมายเชิงอุปลักษณ์ |