|
การสำรวจความปลอดภัยด้านจุลินทรีย์ของน้ำแข็งบริโภคที่จำหน่ายในโรงอาหารและตลาดนัด มหาวิทยาลัยศิลปากร พระราชวังสนามจันทร์ A MICROBIAL SAFETY SURVEY OF EDIBLE ICE AT CAFETERIAS AND A WEEKLY MARKET OF SILPAKORN UNIVERSITY, SANAMCHANDRA PALACE |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ปิยะนุช จงสมัคร, จุรีย์ เจริญธีรบูรณ์ และ สุนีย์ เตชะอาภรณ์กุล |
| Title | การสำรวจความปลอดภัยด้านจุลินทรีย์ของน้ำแข็งบริโภคที่จำหน่ายในโรงอาหารและตลาดนัด มหาวิทยาลัยศิลปากร พระราชวังสนามจันทร์ A MICROBIAL SAFETY SURVEY OF EDIBLE ICE AT CAFETERIAS AND A WEEKLY MARKET OF SILPAKORN UNIVERSITY, SANAMCHANDRA PALACE |
| Publisher | คณะเภสัชศาสตร์ ม.ศิลปากร/โรงพิมพ์ ม.ศิลปากร |
| Publication Year | 2557 |
| Journal Title | ไทยไภษัชยนิพนธ์ Thai Bulletin of Pharmaceutical Science (TBPS) |
| Journal Vol. | 9 |
| Journal No. | 1 (Jan-June 2014 ) |
| Page no. | 14-23 |
| Keyword | น้ำแข็ง, คุณภาพทางจุลชีววิทยา, จุลินทรีย์ก่อโรค, edible ice, microbial quality, pathogenic bacteria |
| ISSN | 1686-9540 |
| Abstract | การวิจัยนี้เป็นการสำรวจเชิงวิเคราะห์สถานการณ์ความปลอดภัยด้านจุลินทรีย์ในน้ำแข็งสำหรับบริโภค ที่จำหน่ายในโรงอาหารและตลาดนัด มหาวิทยาลัยศิลปากร พระราชวังสนามจันทร์ โดยสาเหตุการปนเปื้อนสามารถเกิดขึ้นได้จากกระบวนการผลิต การขนส่ง การเก็บรักษาที่ไม่ถูกต้อง และปนเปื้อนจากผู้จำหน่ายเครื่องดื่ม การศึกษาใช้แบบตรวจร้านอาหารและแบบตรวจแผงลอยจำหน่ายอาหารของกองสุขาภิบาลอาหารและน้ำ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข และแบบสอบถามเกี่ยวกับความรู้ เรื่องข้อกำหนดด้านสุขาภิบาลของน้ำแข็งบริโภค ร่วมกับการตรวจสอบการปนเปื้อนจุลินทรีย์ในตัวอย่างน้ำแข็งที่สุ่มจากร้านจำหน่ายเครื่องดื่ม จำนวน 7 ร้านในโรงอาหาร 4 แห่ง และจากร้านจำหน่ายเครื่องดื่มในตลาดนัด จำนวน 6 ร้าน ช่วงวันที่ 1 - 30 กันยายน 2555 ผลการสำรวจพบว่า ร้านจำหน่ายเครื่องดื่มร้อยละ 90 ได้แช่สิ่งของอื่นไว้ในถังเก็บน้ำแข็งสำหรับบริโภค และทุกร้านในตลาดนัดวางถังน้ำแข็งบนพื้นดิน ซึ่งขัดต่อข้อกำหนดด้านสุขาภิบาลของน้ำแข็งบริโภค ผู้จำหน่ายเครื่องดื่มทุกราย ไม่มีการสวมถุงมือยางเมื่อมีการสัมผัสน้ำแข็ง ผู้จำหน่ายในโรงอาหารมีคะแนนเฉลี่ยของความรู้ในเรื่องสุขาภิบาลและมาตรฐานน้ำแข็งบริโภคสูงถึงร้อยละ 94 แต่ผู้จำหน่ายในตลาดนัดมีคะแนนเฉลี่ยเพียงร้อยละ 53 ผลตรวจวิเคราะห์การปนเปื้อนของเชื้อจุลินทรีย์ พบว่าตัวอย่างน้ำแข็งทั้งหมดไม่ผ่านเกณฑ์คุณภาพทางจุลชีววิทยา โดยทุกตัวอย่างพบการปนเปื้อนโคลิฟอร์มแบคทีเรียสูงกว่ามาตรฐานตามที่กระทรวงสาธารณสุขกำหนด และตัวอย่างน้ำแข็ง 7 ตัวอย่าง (ร้อยละ 54) พบการปนเปื้อนของ Staphylococcus aureus แต่ทุกตัวอย่างไม่พบการปนเปื้อนของ Escherichia coli, Salmonella spp. และ Clostridium perfringens จากผลการศึกษาสรุปได้ว่า น้ำแข็งที่จำหน่ายในโรงอาหารและตลาดนัด มหาวิทยาลัยศิลปากร พระราชวังสนามจันทร์ มีการปนเปื้อนจากเชื้อจุลินทรีย์สูงเกินมาตรฐานที่กำหนด ผลการศึกษาในครั้งนี้เป็นผลการศึกษาเบื้องต้น เพื่อให้ทราบสถานการณ์ความปลอดภัยของน้ำแข็งในชุมชนมหาวิทยาลัยศิลปากร พระราชวังสนามจันทร์ และใช้เป็นแนวทางในการปรับปรุงการบริหารจัดการน้ำแข็งในมหาวิทยาลัย ให้เกิดความปลอดภัยกับผู้บริโภค นำผลการตรวจสอบแจ้งให้ผู้ประกอบการทราบ และกำหนดมาตรการปฏิบัติที่ถูกต้องตามหลักสุขลักษณะที่ดี เพื่อลดการปนเปื้อนของเชื้อจุลินทรีย์ในน้ำแข็งที่มีการจำหน่ายให้กับผู้บริโภค Abstract ; This analytical survey research was conducted to evaluate the safety situation in microbiological quality of edible ice sold in the cafeterias and at a weekly market of Silpakorn University, Sanamchandra Palace. The possible causes of bacterial contamination included a lack of hygiene in the production process at ice plants, ice transportation, poor storage condition of ice, and contamination caused by business owners. Ice samples were collected from 7 refreshment stalls in 4 cafeterias and from 6 refreshment stalls in the weekly market during September 1-30, 2012. The food sanitation inspection form used with restaurants and food vendors by the Bureau of Food and Water Sanitation, Department of Public Health, and the questionnaire on standards of edible ice knowledge were used for the data collection. All of the ice samples were analyzed for bacteria contamination focusing on total coliform bacteria, Escherichia coli and pathogenic bacteria. It was found that most refreshment stalls (90%) failed to meet the sanitation condition criteria in terms of putting other stuff in ice containers and placing ice containers on the floor. Personal hygiene of beverage business owners failed to meet sanitation standards; no disposable sanitary gloves were used while serving ice to customers. The business owners in the cafeterias had a high level of knowledge on sanitation condition of edible ice with a mean score of 94%, while those in the weekly market had a sanitation knowledge at a mean score of 53%. For the bacteriological quality of ice, the total coliform bacteria in all ice samples (100%), failed to meet the standards of the Ministry of Public Health and 54% of ice samples were contaminated with Staphylococcus aureus. All of the samples were not contaminated with E. coli, Salmonella spp. and Clostridium perfringens. These findings revealed that edible ice in the cafeterias and at the weekly market at Silpakorn University, Sanam-Chandra Palace was contaminated with a higher level of bacteria than that of ice quality standards. This preliminary result illustrated the situation of ice safety level at Silpakorn University, Sanamchandra Palace and this study can be used for improving the management of ice sold in the university. Good Hygiene Practice to the refreshment stall owners is suggested to improve microbiological quality of ice. |
