|
ภูมิปัญญาช่างทองอำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์: กรณีศึกษากระบวนการสกัดทองคำและเงินบริสุทธิ์ด้วยวิธีกัดกรด |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | สุทธา รัตนศักดิ์ |
| Title | ภูมิปัญญาช่างทองอำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์: กรณีศึกษากระบวนการสกัดทองคำและเงินบริสุทธิ์ด้วยวิธีกัดกรด |
| Contributor | พรรณวดี รัตนศักดิ์ |
| Publisher | สถาบันภาษาและกิจการต่างประเทศ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย |
| Publication Year | 2566 |
| Journal Title | มังรายสาร วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ |
| Journal Vol. | 11 |
| Journal No. | 2 |
| Page no. | 48-63 |
| Keyword | การจัดการความรู้ภูมิปัญญา, การสกัดโลหะมีค่า, SUTTHAR.MODEL |
| URL Website | https://so04.tci-thaijo.org/index.php/mrsj/index |
| Website title | มังรายสาร วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ |
| ISSN | 2673-0170 (Online) |
| Abstract | งานวิจัยเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อจัดการความรู้ภูมิปัญญาเรื่องการสกัดทองคำและเงินบริสุทธิ์ ด้วยวิธีกัดกรด ของช่างทองอำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์ และเพื่อประเมินค่าความบริสุทธิ์ของทองคำและเงินที่ผ่านการสกัดด้วยวิธีกัดกรด โดยมีการเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง (Purposive Random Sampling) คือผู้ที่ได้รับการถ่ายทอดองค์ความรู้ภูมิปัญญาช่างทอง ของร้านทองเจียนบุญนาค ตำบลศรีพนมมาศ อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์ ที่ยังมีชีวิตอยู่ในปัจจุบัน ได้แก่ ผู้วิจัยเพียงผู้เดียวเท่านั้น ดังนั้นผู้วิจัย จึงเป็นผู้ถ่ายทอดองค์ความรู้และจัดการความรู้ภูมิปัญญาด้วยตนเองผู้วิจัยดำเนินการจัดการความรู้ภูมิปัญญา ตามกระบวนการถ่ายทอดความรู้ซ่อนเร้น ให้เป็น ความรู้เด่นชัด ใช้วิธีการสาธิตในรูปแบบวีดิทัศน์และภาพนิ่งพร้อมการพรรณนาวิเคราะห์ เพื่อจัดเก็บเป็น คลังความรู้ สำหรับเผยแพร่ความรู้ ตามลำดับผลการวิจัยพบว่า การจัดการความรู้ภูมิปัญญาเรื่องการสกัดทองคำและเงินบริสุทธิ์ด้วยวิธีกัดกรด ประกอบด้วย 3 องค์ประกอบ ได้แก่ 1. วัสดุและอุปกรณ์ 2. ขั้นตอนและกระบวนการ 3. การประเมินผล ซึ่งผู้วิจัยสามารถสรุปองค์ความรู้โดยการประยุกต์ และสร้างรูปแบบการสกัดโลหะมีค่าในแบบจำลองที่มีชื่อว่า “SUTTHA R. MODEL” ตามขั้นตอนดังต่อไปนี้ ได้แก่ S (Smelt) หลอม - U (Unify) รวม - T (Thin) รีด - T (Truncate) ตัด - H (Hasten Corrosion) กัด - A (Amass) เก็บ - R (Refinery) กลับเมื่อนำทองคำและเงินที่ผ่านการสกัดด้วยวิธีกัดกรดไปวิเคราะห์เพื่อประเมินค่าความบริสุทธิ์ ของโลหะด้วยเครื่องวิเคราะห์โลหะมีค่าพบว่า ทองคำมีค่าความบริสุทธิ์อยู่ในระดับร้อยละ 99.34 และ เงินมีค่าความบริสุทธิ์อยู่ในระดับร้อยละ 99.56 ซึ่งเป็นไปตามสมมติฐานที่ผู้วิจัยตั้งไว้ |
