|
Material Turn ในสาขาประวัติศาสตร์ ทฤษฎี Actor-Network กับแนวคิดวัตถุในฐานะผู้กระทำการทางประวัติศาสตร์ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ชนกพร ชูติกมลธรรม |
| Title | Material Turn ในสาขาประวัติศาสตร์ ทฤษฎี Actor-Network กับแนวคิดวัตถุในฐานะผู้กระทำการทางประวัติศาสตร์ |
| Publisher | คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2563 |
| Journal Title | วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Journal Vol. | 20 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 97-125 |
| Keyword | ทฤษฎี actor-network, ประวัติศาสตร์นิพนธ์, วัตถุ, ผู้กระทำการ |
| URL Website | https://so03.tci-thaijo.org/index.php/liberalarts |
| Website title | วารสารศิลปศาสตร์ |
| ISSN | 2672-9814 |
| Abstract | กระแสในการศึกษาสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ในโลกปัจจุบันที่มีความเจริญก้าวหน้าทางวัตถุอย่างมาก จนไม่อาจปฏิเสธความสำคัญและอิทธิพลของวัตถุที่มีต่อมนุษย์ ทำให้มีการหันมาทบทวนภววิทยาของวัตถุกันใหม่ หนึ่งในแนวทางการศึกษาที่ให้ความสำคัญกับวัตถุ และเป็นที่ถกเถียงกันมาก คือ ทฤษฎี actor-network ที่มีข้อเสนอหลักว่าลักษณะของความเป็นผู้กระทำการนั้น กระจายตัวอยู่ทั้งในผู้แสดงที่เป็นมนุษย์และไม่ใช่มนุษย์ ตลอดจนเสนอการก้าวข้ามคู่ตรงข้ามที่หลากหลาย ระหว่างสังคมกับธรรมชาติ เทคโนโลยีกับสังคม และระหว่างมนุษย์กับสิ่งที่ไม่ใช่มนุษย์ บทความนี้ทบทวนแนวคิดเรื่อง Material Turn และการแพร่ขยายของ Material Turn เข้าสู่พื้นที่ของงานศึกษาด้านประวัติศาสตร์ ตลอดจนทบทวนแนวคิดทฤษฎี actor-network โดยเฉพาะอย่างยิ่งในประเด็นเรื่อง "ผู้กระทำการ" ว่าเมื่อทฤษฎี actor-network ได้แพร่เข้าสู่งานศึกษาด้านประวัติศาสตร์ เราจะสามารถมองวัตถุในฐานะผู้กระทำการทางประวัติศาสตร์ได้อย่างไรในแง่กรอบการวิเคราะห์ และประวัติศาสตร์นิพนธ์ โดยบทความนี้เสนอว่าการประยุกต์ใช้กรอบการมองแบบทฤษฎี actor-network จะช่วยให้งานศึกษาประวัติศาสตร์มีเลนส์ในการวิเคราะห์ใหม่ ที่ทำให้พิจารณาเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ได้รอบด้านขึ้น และยังทำให้ประวัติศาสตร์สามารถสนทนากับศาสตร์อื่น ๆ ในกระแสการศึกษาที่กำลังเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว |