|
ตำนาน “พระแก้วผลึกหมอก”: การเปรียบเทียบความหมาย ในบริบทวัฒนธรรมสยาม บรู และลาว |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | เกียรติศักดิ์ บังเพลิง |
| Title | ตำนาน “พระแก้วผลึกหมอก”: การเปรียบเทียบความหมาย ในบริบทวัฒนธรรมสยาม บรู และลาว |
| Publisher | คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2561 |
| Journal Title | วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Journal Vol. | 18 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 196-220 |
| Keyword | ข่าพระแก้ว, พระแก้วผลึกหมอก, ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น |
| URL Website | https://so03.tci-thaijo.org/index.php/liberalarts/ |
| Website title | วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| ISSN | 2672-9814 |
| Abstract | บทความนี้มุ่งเปรียบเทียบตำนาน “พระแก้วผลึกหมอก” ที่มีความหมายพลวัติตามบริบทวัฒนธรรมสยาม บรู และลาว โดยเมื่ออัญเชิญพระแก้วผลึกหมอกมาจากเมืองประเทศราชคือเมืองจำปาศักดิ์แล้ว ชนชั้นนำสยามได้อธิบาย “การได้พระแก้วผลึกหมอกมา” ด้วยอำนาจบุญบารมีของผู้ปกครอง เป็นพระพุทธรูปองค์เดียว กับพระแก้วขาวที่อยู่ที่เมืองเชียงใหม่ และเป็นเหตุนำความรุ่งเรืองมาแก่บ้านเมือง ขณะที่กลุ่มชาติพันธุ์บรู (จำปาสัก สปป.ลาว) ผู้เป็นข่าที่พบพระแก้วผลึกหมอก ได้ให้ความหมายว่า พระแก้วผลึกหมอกเป็นสัญลักษณ์ศักดิ์สิทธิ์ และเป็นเหตุให้พวกเขากลายเป็น “ข่าพระแก้ว” ได้รับสถานะพิเศษภายใต้การถูกปกครอง ในปัจจุบัน กลุ่มชาติพันธุ์บรู (ข่า) ได้ถูกกลืนกลายเป็นลาวทางวัฒนธรรมและการปกครอง แม้พระแก้วผลึกหมอกองค์จริงจะประดิษฐานที่ไทย แต่พวกเขาพร้อมกับคนลาวในท้องถิ่น ยังทรงจำและผลิตซ้ำตำนานและจิตวิญญาณความศักดิสิทธิ์ของพระแก้วผลึกหมอก รวมถึงมีการประกอบพิธีบูชาประจำทุกปี อันสะท้อนให้เห็นพลวัติความหมายของตำนานพระแก้วผลึกหมอกที่มิได้มีความหมายต่อชนชั้นนำสยามเท่านั้น แต่ยังมีความหมายต่อคนท้องถิ่นผ่านการต่อรองนิยามความหมาย |