|
ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ปริมาณฟีนอลิกรวม และรอยพิมพ์โครมาโตกราฟีของสารสกัดสมุนไพรตำรับยาป๋ายหูเซียนตาน |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ชัชวาลย์ ช่างทำ |
| Title | ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ปริมาณฟีนอลิกรวม และรอยพิมพ์โครมาโตกราฟีของสารสกัดสมุนไพรตำรับยาป๋ายหูเซียนตาน |
| Contributor | ศรมน สุทิน, กิตติพัฒน์ โสภิตธรรมคุณ, สุรีย์พร หอมวิเศษวงศา, เสาวลักษณ์ มีศิลป์, ชาญชัย สาดแสงจันทร์ |
| Publisher | คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น |
| Publication Year | 2569 |
| Journal Title | KKU Science Journal |
| Journal Vol. | 54 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 34-53 |
| Keyword | ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ, ปริมาณฟีนอลิกรวม, รอยพิมพ์โครมาโตกราฟี, ยวี่ผิงเฟิงส่าน, ตำรับยาป๋ายหูเซียนตาน |
| URL Website | https://ph01.tci-thaijo.org/index.php/KKUSciJ |
| Website title | Thai Journal Online (ThaiJO) |
| ISSN | 3027-6667 |
| Abstract | ตำรับยาป๋ายหูเซียนตาน เป็นตำรับยาสมุนไพรจีน มีสรรพคุณเสริมพลังลมปราณ เสริมปอด และม้าม ให้แข็งแรง บำรุงยิน มีสมุนไพรรวม 12 ชนิด มีการพัฒนายานี้ใช้เฉพาะในหัวเฉียวสหคลินิก คณะการแพทย์แผนจีน มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติเท่านั้น ซึ่งยังไม่ได้มีการศึกษาวิจัยที่มากพอ จึงนำยานี้มาศึกษาวิจัยเพื่อทดสอบฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ รวมถึงการหาปริมาณฟีนอลิกรวม หารอยพิมพ์โครมาโตกราฟีและปริมาณสารสำคัญบางชนิดในตำรับ โดยนำสมุนไพรในตำรับยาป๋ายหูเซียนตานแต่ละชนิด มาสกัดด้วยตัวทำละลายสามชนิดคือ เอทิลแอซิเทต เอทานอล และน้ำ จากนั้นนำสารสกัดที่ได้ทดสอบฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ด้วยวิธี DPPH และ ABTS หาปริมาณรวมฟีนอลิก และหารอยพิมพ์โครมาโตกราฟี ด้วย TLC และหาปริมาณสารสำคัญด้วยเทคนิค HPTLC ผลงานวิจัยพบว่าสารสกัดจากชั้นเอทิลแอซิเทต เอทานอล และน้ำ พบสารสกัดที่แสดงฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระที่ดีที่สุดด้วยวิธี DPPH คือ กานเฉ่า เหลียนเฉียว และจินหยินฮัว มีค่า IC50 เท่ากับ 49.60 ± 3.32 39.39 ± 0.94 และ 33.33 ± 2.10 µg/ml ตามลำดับ ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระจากวิธี ABTS พบว่าสารสกัดกานเฉ่าจากชั้นเอทิลแอซิเทตและชั้นเอทานอล มีค่าการต้านอนุมูลอิสระดีที่สุด ที่ IC50 เท่ากับ 11.87 ± 0.07 และ 30.68 ± 4.01 µg/ml ตามลำดับ ส่วนชั้นน้ำ พบว่าจินหยินฮัว มีค่าการต้านอนุมูลอิสระที่ดีที่สุด มีค่า IC50 เท่ากับ 35.58 ± 0.41 µg/ml ส่วนสารสกัดป๋ายหูเซียนตานชั้นเอทานอลแสดงฤทธิ์ดีที่สุดที่ค่า IC50 เท่ากับ 87.98 ± 2.50 µg/ml การหาปริมาณรวมสารประกอบฟีนอลิก พบสารสกัดเหลียนเฉียว ชั้นเอทานอลมีปริมาณมากที่สุดอยู่ที่ 90.51 ± 1.59 mg GAE per gram dry material สารสกัดชั้นเอทิลแอซิเทตและเอทานอลนำมาทำรอยพิมพ์ด้วย TLC และหาปริมาณสารสำคัญบางชนิดในสมุนไพรหลักของตำรับ พบสาร Astragaloside II จากสารสกัดหวงฉี ที่ชั้นเอทิลแอซิเทตและเอทานอลร้อยละ 0.87 และ 2.95 และสาร 5-Hydroxymethylfurfural จากสารสกัดตั่งเซียม พบในชั้นเอทิลแอซิเทตและเอทานอลใกล้เคียงกันคือ ร้อยละ 1.58 และ 1.65 ซึ่งข้อมูลเหล่านี้สามารถนำไปใช้เป็นส่วนหนึ่งในการกำหนดมาตรฐานยาและการขอขึ้นทะเบียนตำรับและพัฒนายารักษาโรคต่อไป |