|
ฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์อะซิติลโคลีนเอสเตอเรสและต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดเอทานอลตำรับยาหอมทิพโอสถและพืชวัตถุในตำรับ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | สุพัตร์ หลังยาหน่าย |
| Title | ฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์อะซิติลโคลีนเอสเตอเรสและต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดเอทานอลตำรับยาหอมทิพโอสถและพืชวัตถุในตำรับ |
| Contributor | ประภาพร จันทร์เอียด, คันธมาทน์ กาญจนภูมิ |
| Publisher | คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น |
| Publication Year | 2569 |
| Journal Title | KKU Science Journal |
| Journal Vol. | 54 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 176-191 |
| Keyword | ยาหอมทิพโอสถ, ฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์อะซิติลโคลีนเอสเตอเรส, ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ |
| URL Website | https://ph01.tci-thaijo.org/index.php/KKUSciJ |
| Website title | Thai Journal Online (ThaiJO) |
| ISSN | 3027-6667 |
| Abstract | การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์อะซิติลโคลีนเอสเตอเรส (AChE) และฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระของตำรับยาหอมทิพโอสถ ทั้งที่ผสมขึ้นเองและที่จำหน่ายในท้องตลาด รวมถึงการทดสอบพืชวัตถุในตำรับจำนวน 46 ชนิด ผลการศึกษาพบว่าสารสกัดเอทานอลของตำรับยาหอมที่ผสมเองและที่จำหน่ายในท้องตลาดมีฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ AChE ใกล้เคียงกัน (37.63 ± 1.93% และ 35.87 ± 1.56% ตามลำดับ) โดยไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p > 0.05) แต่มีฤทธิ์ต่ำกว่าสารมาตรฐาน Galantamine อย่างมีนัยสำคัญ (94.48 ± 0.26%) ขณะเดียวกันจากการทดสอบสมุนไพร สารสกัดเอทานอลของพืชวัตถุในตำรับยาหอมทิพโอสถพบว่า โกฐพุงปลา (Terminalia chebula Retz.) มีฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ AChE สูงที่สุด (85.99 ± 1.16%) สำหรับการทดสอบฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระด้วยวิธี DPPH พบว่าสารสกัดเอทานอลของตำรับยาหอมทั้งสองตัวอย่างมีค่า EC50 เท่ากับ 3.55 ± 0.55 และ 3.93 ± 1.73 µg/mL ซึ่งไม่แตกต่างกัน แต่มีฤทธิ์น้อยกว่าสารมาตรฐาน L-ascorbic acid และ quercetin อย่างมีนัยสำคัญ (p > 0.05) ในขณะที่โกฐพุงปลามีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระด้วยวิธี DPPH โดยมีค่า EC50 เท่ากับ 0.78 ± 0.73 µg/mL ซึ่งดีกว่าสารมาตรฐานทั้งสองชนิดอย่างมีนัยสำคัญ จากผลการทดลองสามารถสรุปได้ว่า ยาหอมทิพโอสถมีศักยภาพในการยับยั้งเอนไซม์ AChE และอนุมูลอิสระ แม้ประสิทธิภาพจะน้อยกว่าสารมาตรฐาน แต่สมุนไพรเดี่ยวบางชนิดโดยเฉพาะโกฐพุงปลา มีฤทธิ์สูงและมีศักยภาพต่อการพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์สุขภาพในอนาคต |
