|
การวิเคราะห์แนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ที่พบในหลักสูตรวิทยาศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง) |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | กรกนก เลิศเดชาภัทร |
| Title | การวิเคราะห์แนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ที่พบในหลักสูตรวิทยาศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง) |
| Contributor | ชาตรี ฝ่ายคำตา |
| Publisher | หน่วยวิจัยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมเพื่อการเรียนรู้ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ |
| Publication Year | 2562 |
| Journal Title | วารสารหน่วยวิจัยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมเพื่อการเรียนรู้ (JSTEL) |
| Journal Vol. | 10 |
| Journal No. | 2 |
| Page no. | 231-246 |
| Keyword | สะเต็มศึกษา, แนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์, หลักสูตรวิทยาศาสตร์ |
| URL Website | http://ejournals.swu.ac.th/index.php/JSTEL/index |
| Website title | วารสารหน่วยวิจัยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมเพื่อการเรียนรู้ |
| ISSN | 1906-9790 |
| Abstract | ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลางกลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ของประเทศไทยเป็นแนวทางการพัฒนานักเรียนให้เป็นผู้รู้วิทยาศาสตร์และมีทักษะที่สามารถปฏิบัติกิจกรรมสะเต็มศึกษา ในขณะที่แนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ (science and engineering practices) เป็นตัวชี้วัดหนึ่งที่สหรัฐอเมริกาใช้เพื่อเป็นแนวทางการจัดการเรียนรู้แบบ สะเต็มศึกษา ดังนั้นจึงเป็นสิ่งที่น่าสนใจในการวิเคราะห์และเปรียบเทียบตัวชี้วัดในหลักสูตรไทยและต่างประเทศ งานวิจัยนี้เป็นงานวิจัยเอกสาร (documentary research) ที่มุ่งวิเคราะห์แนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ที่พบในตัวชี้วัด ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1–6 โดยใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหา (content analysis) การวิเคราะห์ตัวชี้วัดจะเปรียบเทียบและใช้กรอบแนวคิดเกี่ยวกับแนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ที่ปรับจาก National Research Council (2012) ประกอบด้วยแนวปฏิบัติฯ 8 ข้อ รวมพฤติกรรมบ่งชี้ 36 พฤติกรรม โดยแบ่งเป็นแนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์ 17 ข้อ และแนวปฏิบัติทางวิศวกรรมศาสตร์ 19 ข้อ ผลการวิจัยพบว่า 1) ตัวชี้วัดชั้นประถมศึกษาปีที่ 1–6 ของประเทศไทยมีความสอดคล้องกับแนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์ของสหรัฐ อเมริกามากกว่าแนวปฏิบัติทางวิศวกรรมศาสตร์ และไม่ได้ครอบคลุมแนวปฏิบัติฯ ครบทุกข้อ 2) ตัว-ชี้วัดไม่ได้แสดงความลุ่มลึกของแนวปฏิบัติฯ เพียงแต่แสดงพฤติกรรมที่คาดหวังให้นักเรียนปฏิบัติได้เมื่อจบแต่ละระดับชั้นเท่านั้น โดยที่ตัวชี้วัด 1 ข้อ สามารถสอดคล้องกับแนวปฏิบัติได้มากกว่า 1 พฤติกรรมบ่งชี้ 3) จำนวนตัวชี้วัดไม่มีความสอดคล้องกับความถี่ของแนวปฏิบัติทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรมศาสตร์ จากผลการวิจัยนี้สามารถเป็นแนวทางให้กับนักพัฒนาหลักสูตรนำไปออกแบบหลักสูตรโดยสะท้อนการปฏิบัติของนักวิทยาศาสตร์ พิจารณาความสอดคล้องตลอดแนวและความเข้มข้นของการปฏิบัติของตัวชี้วัดฯ กับแนวปฏิบัติฯ ครูสามารถออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ที่ช่วยให้นักเรียนพัฒนาตนเองตามแนวปฏิบัติฯ ที่สอดคล้องกับตัวชี้วัดฯ นั้นๆ นอกจากนั้นงานวิจัยครั้งต่อไปสามารถวิเคราะห์ตัวชี้วัดโดยเทียบกับแนวคิดหลักทางวิทยาศาสตร์ แนวคิดเชื่อมโยงระหว่างสาขา รวมทั้งธรรมชาติของวิทยาศาสตร์ ซึ่งเป็นความรู้พื้นฐานในการจัดการเรียนรู้ตามแนวทางสะเต็มศึกษา อีกทั้งสามารถศึกษาผลของการนำหลักสูตรไปใช้ โดยประเมินการจัดการเรียนรู้ของครูและประเมินการรู้สะเต็มของนักเรียน |