|
ประกาศรัชกาลที่ 4 ว่าด้วยเรื่องดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ : ข้อสังเกตบางประการ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ไพบูลย์ โพธิ์หวังประสิทธิ์ |
| Title | ประกาศรัชกาลที่ 4 ว่าด้วยเรื่องดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ : ข้อสังเกตบางประการ |
| Publisher | วิทยาลัยเทคโนโลยีภาคใต้ |
| Publication Year | 2554 |
| Journal Title | วารสารเทคโนโลยีภาคใต้ |
| Journal Vol. | 4 |
| Journal No. | 2 |
| Page no. | 69-78 |
| Keyword | พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, ประกาศรัชกาลที่ 4, ดาราศาสตร์, โหราศาสตร์ |
| ISSN | 1906-0870 |
| Abstract | พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 ทรงเป็นผู้นำทางด้านความคิดแบบวิทยาศาสตร์สมัยใหม่ในสยามประเทศ จนได้รับการถวายพระสมัญญานามว่า "พระบิดาแห่งวิทยาศาสตร์ไทย" แต่ในขณะเดียวกัน ก็ทรงมีความเชื่อแบบโหราศาสตร์ไปด้วยพร้อมกัน ดังนั้น พระราชกรณียกิจทางด้านดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ดังตัวอย่างที่ได้ยกขึ้นมาแสดงในบทความนี้ จึงตั้งอยู่บนหลักการของแนวความคิดทั้งในทางวิทยาศาสตร์และแนวความคิดที่มิได้เป็นวิทยาศาสตร์หรือคติความเชื่อแบบโบราณ ผู้เขียนได้ศึกษาค้นคว้าโดยวิธีการวิเคราะห์เอกสาร จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ซึ่งถือเป็นหลักฐานชั้นต้นที่ได้มีการนำมาตีพิมพ์แล้ว คือ ประกาศรัชกาลที่ 4 ซึ่งนักประวัติศาสตร์ได้ให้ความเห็นไว้ว่า ประกาศรัชกาลที่ 4 ทั้งหมดนี้ ล้วนมาจากพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทั้งสิ้น ดังนั้น จึงเป็นการแสดงถึงตัวตนของพระองค์ได้อย่างแท้จริง ผลการวิเคราะห์ประกาศรัชกาลที่ 4 จำนวน 343 ประกาศ พบว่ามีจำนวน 8 ประกาศที่มีความเกี่ยวข้องโดยตรงกับเรื่องดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ โดยที่ส่วนหนึ่งของเนื้อหาซึ่งปรากฏอยู่ในประกาศดังกล่าวนี้ เป็นหลักฐานสำคัญที่แสดงได้ว่าพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงมีความเชื่อทั้งในทางวิทยาศาสตร์และสิ่งที่มิได้เป็นวิทยาศาสตร์ไปพร้อมๆ กัน หรือบางทีในประการหลังนี้ อาจจะเป็นไปได้ว่า แท้ที่จริงแล้ว พระองค์ทรงมีความเชื่อแบบวิทยาศาสตร์สมัยใหม่ทั้งหมด เพียงแต่ต้องการสั่งสอนและบอกกล่าวกับประชาราษฎรที่มีคติความเชื่อแบบโบราณ ดังนั้น พระองค์จึงต้องโอนอ่อนผ่อนตามเพื่อให้การสื่อสารของพระองค์ไปยังประชาราษฎร ประสบความสำเร็จ ก็เป็นได้เช่นเดียวกัน |
