|
มรดกภูมิปัญญาผ้าไหมยกทองสุรินทร์ : อนุรักษ์ พัฒนาและถ่ายทอดเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตชุมชน |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ฉลอง สุขทอง |
| Title | มรดกภูมิปัญญาผ้าไหมยกทองสุรินทร์ : อนุรักษ์ พัฒนาและถ่ายทอดเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตชุมชน |
| Contributor | ศิรินทิพย์ พิศวง, อัชราพร สุขทอง, สิริพัฒถ์ ลาภจิตร, สุดใจ สะอาดยิ่ง |
| Publisher | มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตนครสวรรค์ |
| Publication Year | 2566 |
| Journal Title | The Journal of Research and Academics |
| Journal Vol. | 6 |
| Journal No. | 5 |
| Page no. | 375-394 |
| Keyword | มรดกภูมิปัญญา, ผ้าไหม, ผ้าไหมยกทองสุรินทร์, การอนุรักษ์, การพัฒนาศักยภาพ |
| URL Website | https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jra/index |
| Website title | https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jra/index |
| ISSN | ISSN 2672-9962 (Online) |
| Abstract | บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ความรู้ภูมิปัญญาผ้าไหมยกทอง 2) พัฒนาศักยภาพช่างทอ 3) อนุรักษ์และสืบสานการทอผ้าไหมยกทองเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตชุมชน เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน โดยวิจัยเชิงคุณภาพเก็บข้อมูลกับช่างทอผ้าไหม 50 คน ด้วยแบบสัมภาษณ์และสนทนากลุ่มเฉพาะ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา วิจัยเชิงปฏิบัติการกับช่างทอที่ผ่านการคัดเลือกเฉพาะ 50 คน โดยอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้ ออกแบบลายอัตลักษณ์ ย้อม ทอผ้าไหมแบบครบวงจร และวิจัยเชิงปริมาณเก็บข้อมูลจากแบบสอบถามกับเฉพาะกลุ่มช่างทอ 400 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัย พบว่า 1) องค์ความรู้ภูมิปัญญาผ้าไหมยกทองสุรินทร์ มีการถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่น เป็นมรดกภูมิปัญญาที่มีกรรมวิธีการผลิตประณีต ราคาหลักหมื่นถึงหลักแสนบาทต่อผืน เป็นการผลิตตามรายการสั่งซื้อจากลูกค้าเดิม และหน่วยงานรัฐสนับสนุนบางส่วน 2) การพัฒนาศักยภาพช่างทอผ้าไหมยกทอง มีการพัฒนาทักษะสร้างลายอัตลักษณ์ต้นแบบ ลายผ้าไหมโดดเด่น 17 อำเภอ ผ้าไหมยกทอง 3 ชนเผ่า และทอผ้าไหมยกทองเอกลักษณ์ประจำสุรินทร์ ราคาจำหน่ายผลิตภัณฑ์ลายอัตลักษณ์มีมูลค่าสูงขึ้น เกิดศูนย์เรียนรู้ผ้าไหมยกทอง 3 แห่ง ศูนย์เรียนรู้ย้อมสีธรรมชาติ 2 แห่ง นำผ้าไหมมาขายที่ศูนย์เรียนรู้ ตลาดผ้าไหม สร้างรายได้และเศรษฐกิจให้กับชุมชน และ 3) การอนุรักษ์และสืบสานผ้าไหมยกทอง ได้ชุดความรู้ผ้าไหมและผ้าไหมทอง หนังสือภูมิปัญญาผ้าไหม วิดีทัศน์ นิทรรศการ การเดินแบบผ้าไหม แผนที่สารสนเทศภูมิปัญญา ครูภูมิปัญญาชั้นครู ผลิตภัณฑ์ลายผ้าอัตลักษณ์ประจำจังหวัด เกิดเศรษฐกิจหมุนเวียนในชุมชนจากความพึงพอใจของช่างทออยู่ในระดับมาก โดยด้านอนุรักษ์มีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมา ด้านเศรษฐกิจ ด้านท่องเที่ยว และด้านสังคม เกิดตลาดชุมชน ตลาดผ้าไหม โดยการส่งเสริมจากสถาบันช่างศิลป์ท้องถิ่นและหน่วยงานในพื้นที่ |
