|
การพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงอย่างมีส่วนร่วม กรณีศึกษาบ้านทับปลา ตำบลหนองสรวง อำเภอหนองกุงศรี จังหวัดกาฬสินธุ์ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ธวัชชัย เคหะบาล |
| Title | การพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงอย่างมีส่วนร่วม กรณีศึกษาบ้านทับปลา ตำบลหนองสรวง อำเภอหนองกุงศรี จังหวัดกาฬสินธุ์ |
| Publisher | สาขารัฐประศาสนศาสตร์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์ |
| Publication Year | 2560 |
| Journal Title | วารสารการบริหารปกครอง |
| Journal Vol. | 6 |
| Journal No. | 2 |
| Page no. | 335-358 |
| Keyword | เศรษฐกิจชุมชน, หมู่บ้านประมง, การวิจัยแบบมีส่วนร่วม |
| URL Website | https://so01.tci-thaijo.org/index.php/gjournal-ksu |
| Website title | วารสารการบริหารปกครอง มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์ |
| ISSN | ISSN 2697-4029 (Print) |
| Abstract | บทความวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการวิจัยการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงบ้านทับปลาอย่างมีส่วนร่วม กรณีศึกษาบ้านทับปลา ตำบลหนองสรวง อำเภอหนองกุงศรี จังหวัดกาฬสินธุ์ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1)ศึกษาสภาพปัญหาและศักยภาพเศรษฐกิจชุมชน2)ศึกษาแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงอย่างมีส่วนร่วม และ 3)ศึกษารูปแบบการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงอย่างมีส่วนร่วม โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม กลุ่มเป้าหมายการวิจัย คือ นักวิจัยจากมหาวิทยาลัย นักวิจัยชุมชน และชาวบ้านทับปลา ผลการศึกษาวิจัยพบว่า ชุมชนบ้านทับปลา มีสภาพปัญหาเศรษฐกิจชุมชน 4 ประการ ได้แก่ 1)ค่าใช้จ่ายครัวเรือนและต้นทุนการผลิตสูงขึ้น 2) รายได้ไม่แน่นอน 3) ปัญหาหนี้สิน และ4) ความไม่มั่นคงในด้านที่อยู่อาศัยและที่ดินทำกิน ในด้านศักยภาพของเศรษฐกิจชุมชน ประกอบด้วย 7 ด้าน ได้แก่ 1) ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม 2)ด้านการประมงพื้นบ้านและแปรรูปปลา 3) ด้านการตลาด 4) ด้านเครือข่าย 5) ด้านการเลี้ยงสัตว์ 6) ด้านหัตถกรรม และ 7) ด้านการแพทย์พื้นบ้าน สำหรับแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงอย่างมีส่วนร่วม ที่เกิดจากการวิเคราะห์สถานการณ์เศรษฐกิจชุมชน พบว่ามี 3 แนวทาง ได้แก่ 1) การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ โดยการเพิ่มปริมาณปลา 2) เพิ่มรายได้และลดต้นทุนการผลิตของคนในชุมชน 3) การดูแลรักษาสภาพแวดล้อมในเขื่อนลำปาว จากแนวทางดังกล่าว นำมาสู่การตัดสินใจดำเนินโครงการการพัฒนา และ มีการสรุปบทเรียนการดำเนินงานโครงการ จนเกิดรูปแบบการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนประมงอย่างมีส่วนร่วม มี 2 รูปแบบ ได้แก่ 1)เพิ่มรายได้และลดต้นทุนการผลิตของคนในชุมชน ควรวางแผนการบริหารจัดการกลุ่มให้เข้มแข็ง และ การวางแผนด้านการตลาด ส่วนการลดต้นทุนการผลิต ควรมีแผนส่งเสริมในระดับครัวเรือน และ2)การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติโดยการเพิ่มปริมาณปลาในแหล่งน้ำ ควรสร้างจิตสำนึกและการพัฒนาศักยภาพในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติให้แก่องค์กรชุมชน และข้อเสนอแนะในการวิจัย ประกอบด้วย ควรศึกษาวิจัยเกี่ยวกับการจัดการทรัพยากรน้ำโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนและเครือข่าย ควรตั้งกลุ่มและเครือข่ายอนุรักษ์ประมงพื้นบ้าน ควรมีการจัดระบบเชื่อมโยงเศรษฐกิจชุมชนที่มีระบบบริหารจัดการมากขึ้น ควรสร้างผู้นำรุ่นใหม่เพื่อให้เด็กและเยาวชนเข้ามาเรียนรู้และสืบทอดวิถีของชุมชน ควรสนับสนุนความรู้ในด้านการแปรรูป การออกแบบ มาตรฐานผลิตภัณฑ์และการตลาดให้แก่กลุ่มในชุมชน |