|
ลักษณะทางสถาปัตยกรรมของตึกแถวในพื้นที่ย่านเมืองเก่าท่าแขก แขวงคำม่วน สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ปกรณ์ พัฒนานุโรจน์ |
| Title | ลักษณะทางสถาปัตยกรรมของตึกแถวในพื้นที่ย่านเมืองเก่าท่าแขก แขวงคำม่วน สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว |
| Contributor | สุธน คงศักดิ์ตระกูล |
| Publisher | คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2563 |
| Journal Title | วารสาร สิ่งแวดล้อมสรรค์สร้างวินิจฉัย (Built Environment Inquiry BEI) |
| Journal Vol. | 19 |
| Journal No. | 2 |
| Page no. | 23-41 |
| Keyword | ลักษณะทางสถาปัตยกรรม, ตึกแถวอาณานิคม, ย่านเมืองเก่าท่าแขก |
| URL Website | https://www.tci-thaijo.org/index.php/arch-kku |
| Website title | Built Environment Inquiry Journal Faculty of Architecture Khon Kaen University, Thailand |
| ISSN | 2651-1185 |
| Abstract | ย่านเมืองเก่าท่าแขกเป็นศูนย์กลางย่านถนนการค้าดั้งเดิม ตึกแถวในย่านนี้สร้างขึ้นเพื่อรองรับกิจกรรมด้านการค้าขายและอยู่อาศัย อาคารเหล่านี้มีคุณค่าสำคัญในการเชื่อมโยงประวัติศาตร์ทางด้านเศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรม มาตั้งแต่อดีตมาจนถึงปัจจุบัน บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาลักษณะทางสถาปัตยกรรมของตึกแถวในพื้นที่ย่านเมืองเก่าท่าแขก โดยศึกษาเอกสารและงานวิจัย ข้อมูลการสำรวจภาคสนาม การสังเกตการณ์และการสัมภาษณ์ แล้วนำมาวิเคราะห์ลักษณะทางสถาปัตยกรรมในประเด็นแผนผังการใช้พื้นที่ รูปด้านหน้า วัสดุและโครงสร้าง ผลการศึกษาพบว่าตึกแถวในย่านนี้แบ่งได้ 2 รูปแบบ ได้แก่ 1) รูปแบบอาณานิคมฝรั่งเศส ที่รับเอาอิทธิพลตะวันตกผสมผสานกับเทคนิคการก่อสร้างของช่างชาวเวียดนาม ลักษณะโครงสร้างก่ออิฐหนาฉาบปูน หลังคาทรงจั่วและทรงปั้นหยามุงด้วยกระเบื้องดินเผา กระเบื้องลอนคู่และสังกะสี เน้นการตกแต่งลวดลายปูนปั้น และ 2) รูปแบบสมัยใหม่เป็นการปรับเปลี่ยนรูปลักษณ์ภายนอกไปตามกระแสนิยมในช่วงเวลานั้น ลักษณะโครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็กผนังก่ออิฐครึ่งแผ่นฉาบปูน หลังคารูปทรงหมาแหงนหรือทรงจั่วแบบต่างๆ และหลังคาคอนกรีต โครงสร้างหลังคาใช้เหล็กรูปพรรณมุงด้วยสังกะสี กระเบื้องลอนคู่และคอนกรีต ไม่เน้นการตกแต่งลวดลาย โดยตึกแถวที่ทำการศึกษาทั้ง 2รูปแบบมีลักษณะแผนผังการใช้พื้นที่คล้ายคลึงกัน คือ ผังพื้นสี่เหลี่ยมผืนผ้าด้านหน้าขนานกับแนวถนนแบ่งความกว้างช่วงเสาประมาณ 3.00-4.50 เมตร และมีความลึกประมาณ 16.00-24.00 เมตร ส่วนความสูงระหว่างชั้นประมาณ3.50-4.00 เมตร การใช้พื้นที่ชั้นล่างเพื่อกิจกรรมค้าขาย บริการและเก็บสินค้า ส่วนชั้นบนใช้เพื่ออยู่ชั้นบนตึกแถวในย่านเมืองเก่าท่าแขก เป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่รับเอาลักษณะทางสถาปัตยกรรมจากอิทธิพลจากฝรั่งเศสและสหรัฐอเมริกา ตึกแถวเหล่ามีคุณค่าและความสำคัญขององค์ประกอบทางกายภาพในย่านเมืองเก่าแห่งนี้สำหรับข้อมูลจากการศึกษาครั้งนี้ ถือเป็นขั้นตอนแรกในกระบวนการอนุรักษ์เมืองและย่านประวัติศาสตร์ องค์ความรู้ ที่ได้สามารถนำไปใช้เป็นฐานข้อมูลในการศึกษาหาแนวทางอนุรักษ์ตึกแถว โดยเจ้าของและผู้เรื่องการอนุรักษ์ ซึ่งความเห็นส่วนใหญ่ต้องการรักษารูปด้านหน้าอาคารให้เหมือนเดิมที่เกี่ยวข้องเข้ามาช่วยวางแผนการอนุรักษ์ด้วยวิธีการ และขั้นตอนที่เป็นสากล เพื่อพัฒนาในย่านเมืองเก่าท่าแขก เชื่อมโยงกับย่านเมืองเก่าสะหวันนะเขตและจังหวัดนครพนมต่อไป |
